Bir oyun salonu, Almanya genelinde yasaklı bir oyuncunun yıllarca makinelerinde oynamasına izin vermiş ve oynamaya devam edebilmesi için ona ayrıca borç para vermiştir. Bu nedenle Rechtsanwaltskanzlei Cocron GmbH & Co. KG, mağdur adına yetkili Bölge Mahkemesi’nde (Landgericht) kumar kayıplarının iadesi için dava açmıştır. Dava, yasaklı oyuncuların oyun salonu işletmecilerine karşı hangi haklara sahip olabileceğini göstermektedir.
Özetle en önemli noktalar:
- Oyun salonları, oyun başlamadan önce her misafiri Almanya genelinde geçerli OASIS oyuncu yasağı kayıt sistemiyle (Sperrdatei) karşılaştırmak zorundadır.
- Mevcut bir yasağa rağmen bir oyuncunun oynamasına izin veren, tazminat ödemekle yükümlü olabilir.
- Oyun salonunun oynamaya devam etmeyi mümkün kılan borç veya kredi vermesi kanunen yasaktır.
- Mağdurlar feragat beyanı imzalamamalı ve geçerli zamanaşımı sürelerini göz önünde bulundurmalıdır.
OASIS oyuncu yasağı nedir?
OASIS, „Onlineabfrage Spielerstatus“ (çevrim içi oyuncu durumu sorgulama) ifadesinin kısaltmasıdır ve Darmstadt Bölge Valiliği (Regierungspräsidium Darmstadt) tarafından yürütülen, Almanya genelinde geçerli kumar yasağı sistemidir. Yasak tüm oyun türlerini kapsar ve diğerlerinin yanı sıra oyun salonları, kumarhaneler, spor bahisleri ve online kumar hizmetleri için geçerlidir.
Temel olarak iki tür yasak vardır:
- Kendi kendini yasaklama (Selbstsperre): Oyuncu, kendisini daha fazla kumardan korumak için kendi talebiyle yasaklatır.
- Üçüncü kişi tarafından yasaklama (Fremdsperre): Örneğin kumar bağımlılığı fark edildiğinde, bir sağlayıcı veya yakınlar tarafından başlatılır.
2021 Eyaletlerarası Kumar Antlaşması’nın (GlüStV 2021) yürürlüğe girmesinden bu yana oyun salonları da sisteme bağlıdır. Her oyuna katılımdan önce misafirin kimliğini bir kimlik belgesiyle kontrol etmeleri ve onu yasak kayıt sistemiyle karşılaştırmaları gerekir (GlüStV 2021 md. 8). Yasaklı bir oyuncunun kumara katılmasına izin verilemez.
Bölge Mahkemesi’ndeki dava
Müvekkilimiz birkaç yıldır patolojik kumar bağımlılığından muzdariptir. 2022’den itibaren kendisini birçok kez OASIS üzerinden yasaklattı. Buna rağmen yıllarca Baden-Württemberg’deki bir oyun salonuna hiçbir kısıtlama olmadan gidip orada oynayabildi.
Personel onu uzun süredir gelen bir müdavim olarak tanıyordu. Çalışanlar hem kumar bağımlılığını hem de yasağını biliyordu. Buna rağmen
- oyun salonuna girerken kendisinden kimlik istenmedi,
- kimlik kontrolü yapılmadan oyun makinelerinin erişim kodları kendisine verildi,
- aynı anda birden fazla para ödüllü oyun makinesinde oynamasına izin verildi
- ve kendi nakit parası biter bitmez kendisine borç para verildi.
Müvekkilimiz bu şekilde 2023 ile 2025 yılları arasında 15.000 Euro’yu aşan kumar kaybına uğradı.
Bir oyun salonunun hangi yükümlülükleri vardır?
Oyun salonu işletmecileri, oyuncuların korunmasına yönelik çok sayıda yasal düzenlemeye uymak zorundadır. Somut davada özellikle üç yükümlülük ön plana çıkmaktadır.
Yasak kontrolü: Her oyuna katılımdan önce oyuncunun kimliği kontrol edilmeli ve OASIS’teki durumu sorgulanmalıdır. Bu, her misafir için, dolayısıyla uzun süreli müdavimler için de geçerlidir.
Kredi yasağı: Baden-Württemberg Eyalet Kumar Kanunu (LGlüG) md. 8 uyarınca işletmeci, oyun oynanması amacıyla kredi veremez. Aynı şekilde, üçüncü kişilerin işletmesinde ticari olarak bu tür krediler vermesini de engellemek zorundadır.
Yerleştirme kuralları: Oyun Yönetmeliği (SpielV) md. 3 f. 2 uyarınca para ödüllü oyun makineleri yalnızca tek tek veya ikili gruplar halinde yerleştirilebilir; bu sırada belirli mesafelere ve görüş engellerine uyulmalıdır. Bununla özellikle birden fazla makinenin aynı anda oynanması önlenmek istenmektedir.
Dava hangi hukuki dayanaklara dayanıyor?
1. Geri talep: Oyun sözleşmesi hükümsüzdür.
Kanuni bir yasağa aykırı olan hukuki işlem, Alman Medeni Kanunu (BGB) md. 134 uyarınca hükümsüzdür. Böyle bir yasaklayıcı norm (Verbotsgesetz), belirli bir hukuki işlemi yasaklayan hükümdür.
Kanaatimizce yasaklı oyuncuların kumara katılmasına izin verme yasağı da böyle bir yasaklayıcı normdur. Bu durumda oyun sözleşmeleri geçersiz olur. Ödenen bahis tutarları hukuki sebep olmaksızın ödenmiş olur ve BGB md. 812 uyarınca geri istenebilir.
2. Tazminat: Koruyucu normun (Schutzgesetz) ihlali
BGB md. 823 f. 2 uyarınca koruyucu bir normu ihlal eden kişi sorumludur. Bununla, tam da bireyleri belirli bir tehlikeye karşı korumaya yönelik hükümler kastedilmektedir.
Bizim görüşümüze göre GlüStV 2021 md. 8 bu şartları özellikle karşılamaktadır. Normda oyuncunun korunması açıkça amaç olarak belirtilmektedir. Aynı zamanda norm, açıkça belirlenmiş bir kişi grubuna, yani özellikle yasaklı oyunculara yöneliktir ve işletmecileri somut kontroller yapmakla yükümlü kılar.
3. Diğer hukuki dayanaklar
Ayrıca davayı şu dayanaklara da dayandırıyoruz:
- LGlüG md. 8 uyarınca kredi yasağının ihlali,
- SpielV md. 3 f. 2’ye aykırı olarak birden fazla makinede aynı anda oynanmasına izin verilmesi ve
- BGB md. 826 uyarınca ahlaka aykırı kasıtlı zarar verme. Bu, bir kişinin başkasına bilerek ve özellikle kınanabilir bir şekilde zarar vermesi halinde söz konusudur.
Oyuncunun müterafik kusuru var mı?
Oyun salonu işletmecileri sıklıkla, oyuncunun sonuçta kendi isteğiyle geldiğini ve oynamaya kendisinin karar verdiğini ileri sürer. Bundan BGB md. 254 uyarınca müterafik kusur, yani oyuncunun zarardan kendisinin de sorumlu olduğu sonucunu çıkarırlar.
Bize göre bu itiraz kabul edilmemelidir. OASIS yasağı, tam da oyuncunun öz denetimi artık yetersiz kaldığında onu kendisine karşı korumayı amaçlar. İşletmeci öz denetim eksikliğine dayanabilseydi, kanunun amaçladığı oyuncu koruması sonuçta işlevsiz kalırdı.
Yargı kararları ne diyor?
Hamburg Bölge Mahkemesi (LG), 12 Nisan 2023 tarihli kararıyla yasaklı bir oyuncuya, fiziki bir spor bahisleri sağlayıcısına karşı geri ödeme hakkı tanımıştır. Sağlayıcı daha önce OASIS kontrolü yapmamıştı.
Gerekçe dikkat çekicidir: Mahkemeye göre GlüStV 2021 md. 8’den doğan yükümlülükler, sağlayıcının gerekli izni olmadığı için yasak sistemine kendisinin erişimi bulunmasa bile ortadan kalkmaz. Bu risk yalnızca sağlayıcının sorumluluk alanındadır.
Fiziki oyun salonlarına özgü bir yüksek mahkeme kararı henüz bulunmamaktadır. Ancak oyun salonları da yasak kontrolüne ilişkin aynı yasal yükümlülüklere tabi olduğundan, bu gerekçe oyun salonlarına da uygulanabilir.
Feragat beyanlarına dikkat!
İşletmecilerin bir ödeme teklif edip bunu diğer taleplerden feragat edilmesi şartına bağlaması nadir değildir. Böylece bir alacak çoğu zaman nispeten küçük bir tutarla kesin olarak ortadan kaldırılmak istenir.
Bu sizin için ne anlama geliyor? Böyle bir beyanı imzaladığınızda kural olarak bunun ötesindeki tüm taleplerinizi kaybedersiniz. Tehdit altında verilen bir beyan, belirli koşullar altında BGB md. 123 uyarınca iptal edilebilir (Anfechtung). Ancak iptal belirli bir süreye bağlıdır ve uyuşmazlık halinde ispat edilmelidir. Bu nedenle talepleriniz hukuken incelenmeden hiçbir şey imzalamayın.
Yetkili makamlar devrede
Olaylar yetkili denetim makamına bildirilmiştir; bildiğimiz kadarıyla makam denetim hukuku kapsamında soruşturma yürütmektedir. Eyaletlerin Ortak Kumar Kurumu (GGL) da bilgilendirilmiştir. Bu durum işletmeci için olası özel hukuk taleplerinin yanı sıra mevcut oyun salonu iznine ilişkin sonuçlar da doğurabilir.
Bu, mağdurlar için ne anlama geliyor?
- Mevcut bir OASIS yasağı temel bir argümandır. Yasağın uygulanmasından oyuncu değil, işletmeci sorumludur.
- Kural olarak ilgili yasak dönemlerindeki kayıplar, yani bahis tutarlarından elde edilen kazançlar düşüldükten sonra kalan miktar, iade edilebilir nitelikte olabilir.
- Personel yasaktan veya kumar bağımlılığından haberdarsa, bu durum hukuki konumu ayrıca güçlendirebilir.
- Oyun salonunun verdiği krediler ayrı talepler doğurabilir.
Şöyle hareket edin:
- Yasak dönemlerini belgeleyin: Darmstadt Bölge Valiliği’nden (Regierungspräsidium Darmstadt) adınıza kayıtlı yasak verileri hakkında bilgi talep edebilirsiniz.
- Kayıpları belgeleyin: Banka hesap dökümlerini, oyun salonu çevresinde yapılan nakit çekimlerini, makbuzları ve mevcut oyuncu kartlarını saklayın.
- Tanık gösterin: Yakınlarınız veya size eşlik eden kişiler, duruma göre oyun salonunda ne zaman ve ne sıklıkla bulunduğunuzu doğrulayabilir.
- Hiçbir şey imzalamayın: Sulh veya feragat tekliflerini öncelikle imzalamamalısınız.
- Zamanaşımına dikkat edin: Talepler kural olarak doğdukları yılın sona ermesinden itibaren üç yıl sonra zamanaşımına uğrar. Bu nedenle 2023 yılına ait kayıplar 31 Aralık 2026 günü sona erdiğinde zamanaşımına uğrar.
Sık sorulan sorular
OASIS yasağı oyun salonları için de geçerli mi?
Evet. GlüStV 2021’in yürürlüğe girmesinden bu yana oyun salonları da her misafiri Almanya genelinde geçerli yasak kayıt sistemiyle karşılaştırmak zorundadır.
Online casinolardan veya spor bahislerinden doğan kayıplarımı da geri talep edebilir miyim?
Evet. Orada da oyuncu yasağı göz ardı edildiğinde veya sağlayıcının izni bulunmadığında kural olarak geri talep veya başka talepler söz konusu olabilir.
Kumar bağımlılığımı kanıtlamam gerekiyor mu?
Belirleyici olan öncelikle yasağın mevcut olmasıdır. Personel ayrıca bağımlılık hastalığından haberdarsa, bu durum işletmecinin sorumluluğunu örneğin BGB md. 826 üzerinden daha da destekleyebilir.
Rechtsanwalt Cocron GmbH & Co. KG – Münih/Berlin
Almanya genelinde yasaklı ve kumar bağımlısı oyuncuları oyun salonlarına, kumarhanelere ve online kumar sağlayıcılarına karşı temsil ediyoruz. Bireysel taleplerinizi memnuniyetle gizlilik içinde inceliyor ve kararlılıkla sizin için takip ediyoruz.
